Politiek

Nog steeds wordt er druk onderhandeld over het Trans-Atlantisch Vrijhandels- en Investeringsverdrag (TTIP). TTIP is het vrijhandelsverdrag tussen De Verenigde Staten van Amerika (VS) en de lidstaten van de Europese Unie (EU). Dit verdrag heeft betrekking op meerdere sectoren waaronder chemie, logistiek, transport en financiële dienstverlening. Ondanks vijftien onderhandelingsrondes is er, door meerdere partijen, nog veel op te merken. Het verdrag is daarom nog niet geratificeerd. 

Economische voordelen

Als de Amerikaanse en Europese markt samensmelten kunnen Amerikaanse producten geïntroduceerd worden op de Europese markt en omgekeerd. Dat houdt in dat de consument meer te kiezen heeft in de winkel. De prijs van Amerikaanse producten kan lager uitvallen, aangezien handelsbelemmeringen wegvallen en de prijs niet meer beïnvloeden. Het aanbod stijgt en de prijs daalt.

Het grootste economische voordeel dat voortvloeit uit TTIP is het groeiende aantal banen. Met de nieuwe, soepelere regelgeving tussen de VS en de EU krijgt de handel een positieve impuls. Zowel de import als de export van beide partijen zal stijgen en daarmee stijgen ook de winsten van deelnemende bedrijven. Daarnaast maken bedrijven minder kosten zodra de importkosten opgeheven worden. Niet alleen multinationals, maar ook middelgrote bedrijven profiteren hiervan. Minder bureaucratie leidt tot meer winst. Er blijft dan ook meer geld over voor investeringen en innovaties. Deze ontwikkelingen creëren nieuwe banen. 

De Nederlandse overheid heeft haar steun voor dit verdrag al uitgesproken. De Amerikaanse markt is de grootste afzetmarkt van Nederland, dus de overheid ruikt commerciële en diplomatieke kansen. Uit een onderzoek, dat in opdracht van de Nederlandse overheid is gedaan, is gebleken dat TTIP Nederland 1,4 miljard tot 4,1 miljard euro zal opleveren. Daarnaast kan Nederland haar politieke invloed vergroten als de banden met de VS worden verstevigd, aldus de overheid.

TTIP zal er tevens voor zorgen dat de globale, economische machtsstructuren zullen veranderen. De Amerikaanse en Europese markt zijn de grootste economieën van de wereld. Mocht dit verdrag geratificeerd worden, ontstaat er een groot economisch blok waar andere economische grootmachten, zoals China en Rusland, tegenop zullen kijken. De samenwerking tussen de VS en de EU fungeert dan als uithangbord voor de kapitalistische, vrije markt. Voornamelijk andere grote economieën, zoals die van Rusland en diverse Aziatische landen, zijn tegenstander van dit verdrag. 

Politiek machtsblok

Naast economische argumenten wegen ook politieke belangen mee in de totstandkoming van dit verdrag. Zo zullen de onderlinge politieke verhoudingen erop vooruitgaan zodra de VS en de EU de handen ineenslaan. Ook de rol van de VS en EU op het internationale toneel zal veranderen.

Kritiek

Ondanks de voordelen die beide partijen zien, stuit deze handelsovereenkomst op veel kritiek. Zo groeit de macht van bedrijven. Het is zelfs mogelijk dat bedrijven regeringen kunnen aanklagen, middels het Investor State Dispute Settlement (ISDS) systeem. Deze geschillencommissie bestaat uit een advocaat van het bedrijf, een advocaat van het land en een advocaat die door beide partijen is uitgezocht. Samen moeten zij, achter gesloten deuren, een dispuut uitvechten. Dit kan er toe leiden dat een regering een boete krijgt opgelegd, welke indirect wordt betaald door de belastingbetaler.

Tegenstanders vrezen ook dat de Europese markt overspoeld zal worden met producten die niet voldoen aan de Europese veiligheidsnormen. In de VS gelden namelijk andere veiligheidsregels dan in de EU, die over het algemeen minder streng zijn.

Daarnaast is het publiek niet voldoende op de hoogte van alle ins and outs van dit vrijhandelsverdrag. Het ontbreekt aan transparantie. Europese voorstanders in Brussel maken ook de vergelijking dat dit verdrag theoretisch hetzelfde is als de verdragen die de EU heeft gesloten met andere economieën zoals Chili, Peru of Zuid-Korea. Deze economieën zijn echter veel kleiner dan de Amerikaanse en de gevolgen zijn daarom niet te vergelijken.